Η Ερμούπολη πρωτοστατεί και στην αλληλοδιδαχτική μέθοδο διδασκαλίας

Η Ερμούπολη πρωτοστατεί και στην αλληλοδιδαχτική μέθοδο διδασκαλίας - Σύρος -Γράφει η υποπλοίαρχος ε.α  Ουρανία Πανταζίδου

Γράφει η υποπλοίαρχος ε.α  Ουρανία Πανταζίδου 

 
Σαν σήμερα (28 Ιουλίου 1828) πεθαίνει στην Ερμούπολη ο μεγάλος Θρακιώτης παιδαγωγός,  πρωτοπόρος της αλληλοδιδαχτικής διδασκαλίας Κλεόβουλος Γεώργιος
 
Ο Γ. Κλεόβουλος γεννήθηκε στη Φιλιππούπολη από φτωχούς γονείς. Κατόρθωσε να σπουδάσει στην Πατμιάδα Σχολή καθώς και στην Ακαδημία των Κυδωνιών, χάρις στη φροντίδα του διακόνου του μητροπολίτη Φιλιππούπολης Μακάριου τον Πάτμιου.
 
Ο Γεώργιος Κλεόβουλος , ήταν ο πρώτος που εισήγαγε  το σύστημα της αλληλοδιδαχτικής μεθόδου στην Ελλάδα. Δίδαξε στη Βιέννη , στο Ιάσιο και στην Οδησσό.  Από την Οδησσό το 1825 κατέβηκε στις Κυκλάδες. Στο νησί της Τήνου προσπάθησε να δημιουργήσει   σχολείο μα φαίνεται πως ο Κλεόβουλος ασφυκτιούσε μέσα στα στενά όρια του νησιού. Ετσι κατέφυγε στη Σύρο. Στην Ερμούπολη όπου κυριαρχούσε το πνεύμα της ελευθερίας κατάφερε να κάνει το όνειρό του πραγματικότητα.  Δημιούργησε σχολείο  αναπτύσσοντας την πρωτοποριακή του μέθοδο που διδάχθηκε στο Παρίσι . Ολα τα σχολεία της Ερμούπολης δίδασκαν την αλληλοδιδαχτική μέθοδο του Κλεόβουλου.
                    
Σύμφωνα με τον Κλεόβουλο  η αλληλοδιδασκαλία προετοίμαζε τους μαθητές για τη ζωή τους ως πολίτες, αφού: «Ό παΐς διδάσκων εν ταυτώ καί διδασκόμενος, μανθάνει νά διοική καί νά αρχηται, νά προστάζη καί νά πείθηται [...]· μάθημα άναγκαιότατον εις τόν καθένα, έπειδή καί καθείς είναι κατά τό μάλλον καί ήττον, αρχών καί άρχόμενος».(ΔΩΔΩΝΗ ΤΕΥΧΟΣ ΠΡΩΤΟ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗ ΕΠΕΤΗΡΙΔΑ ΤΟΥ ΤΜΗΜΑΤΟΣ ΙΣΤΟΡΙΑ ΚΑΙ ΑΡΧΑΙΟΛΟΓΙΑ ΤΗΣ ΦΙΛΟΣΟΦΙΚΗΣ ΣΧΟΛΗΣ ΤΟΥ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΙΩΑΝΝΙΝΩΝ)
                                                                                             
΄΄Τον μέγα τούτον κοινωνικόν σκαπανέα΄΄  όπως τον χαρακτηρίζει ο Ιωάννης Βλαχογιάννης στο ΧΙΑΚΟΝ ΑΡΧΕΙΟΝ  (εκδ.1920) , διέκρινε ο Ιωάννης Καποδίστριας και τον διόρισε  “διδάσκαλο και διευθυντή της εν Πόρω σχολής των συναθροιζομένων ορφανών” .
 
Συγκεκριμένα στις 11 Ιανουάριου 1828 ο Καποδίστριας κάλεσε τον Γ. Κλεόβουλο, που διέμενε τότε στη Σύρα, προκειμένου να του αναθέσει την οργάνωση ενός σχολείου για τα ορφανά του πολέμου. Τα παιδιά αυτά είχαν συγκεντρωθεί με τις ενέργειες του Καποδίστρια και είχαν εγκατα­σταθεί πρόχειρα στον Πόρο. Ο Κλεόβουλος έφτασε σ' αυτό το νησί στις αρχές Απριλίου και οργάνωσε το πρώτο αλληλοδιδακτικό σχολείο της Κυβέρνησης Καποδίστρια, γεγονός που μαρτυρεί —κατά τη γνώμη μας— πως σ' αυτόν κυρίως θα ανέθετε ο Καποδίστριας την οργάνωση της πρωτοβάθμιας εκπαίδευσης. ».(ΔΩΔΩΝΗ ΤΕΥΧΟΣ ΠΡΩΤΟ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗ ΕΠΕΤΗΡΙΔΑ ΤΟΥ ΤΜΗΜΑΤΟΣ ΙΣΤΟΡΙΑ ΚΑΙ ΑΡΧΑΙΟΛΟΓΙΑ ΤΗΣ ΦΙΛΟΣΟΦΙΚΗΣ ΣΧΟΛΗΣ ΤΟΥ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΙΩΑΝΝΙΝΩΝ)
                                                                                             
Δυστυχώς ο Γεώργιος Κλεόβουλος δεν πρόλαβε να μεταλαμπαδεύσει την πρωτοποριακή του μέθοδο στον Πόρο . Η πνευμονία από την οποία είχε προσβληθεί επέφερε το θάνατό του στις 28 Ιουλίου 1828. Ο θάνατος τον βρήκε στην Ερμούπολη όπου είχε μεταβεί για να πάρει την οικογένειά του. Σύμφωνα με το βιβλίο των αποβιωσάντων του Ιερού Ναού της Μεταμορφώσεως Σύρου ΄΄ετάφη εις το παρά νοσοκομείο νεκροταφείον, ήτοι εκεί ένθα σήμερον η δευτέρα  Δημοτική Σχολή΄΄ (ΧΙΑΚΟΝ ΑΡΧΕΙΟΝ) …
 
Ο Ιωάννης Καποδίστριας θα γράψει σε επιστολή του στις 7/19 Σεπτεμβρίου 1828 σε ένα από τα πιο σημαντικά μέλη της Εταιρείας στοιχειώδους διδασκαλίας στο Παρίσι ΄΄Ο καθηγητής Κλεόβουλος δεν υπάρχει πια. Μια βαριά ασθένεια μας τον πήρε στο άνθος της ηλικίας του΄΄.
Η ΑΛΛΗΛΟΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΜΕΘΟΔΟΣ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ
Η αλληλοδιδακτική μέθοδος χρησιμοποιήθηκε από τα μέσα του 17ου αιώνα στην Αγγλία, τελειοποιήθηκε τον 18ο αιώνα στη Γαλλία του Sarazin. Ονομάστηκε έτσι για το λόγο ότι με την καθοδήγηση του δασκάλου χρησιμοποιούνταν οι καλύτεροι μαθητές για να διδάσκουν τους υπόλοιπους…
 
ΣΗΜ:
1ον Ευχαριστώ την κ. Αγγελική Ψιλοπούλου , υπεύθυνη του Ιστορικού Αρχείου Ερμούπολης για την αποστολή του συνημμένου ΧΙΑΚΟΝ ΑΡΧΕΙΟΝ .
 
2ον. Στα Μητρώα αρρένων που φυλάσσονται στο Ιστορικό Αρχείο Ερμουπόλης ανακάλυψα το όνομα Γεώργιος Κλεόβουλος του Κλεόβουλου , γεννηθείς το 1909. Πιθανόν να πρόκειται για τον εγγονό του μεγάλου Φιλιππουπολίτη παιδαγωγού. Ισως πάλι να πρόκειται για απλή συνωνυμία…  
 
Με εκτίμηση
 
Υποπλοίαρχος(ε.α.)
Ουρανία Πανταζίδου Π.Ν.